Oorzaak brand Vondelkerk blijft onduidelijk

dinsdag 25 augustus 2026, 14:14 uur

Voor veel mensen waren het de eerste nieuwsbeelden die ze begin dit jaar voorbij zagen komen: de grote brand die Nieuwjaarsnacht de Vondelkerk in Amsterdam verwoestte. In de maanden daarna boog de districtsrecherche in Amsterdam-West zich over de vraag hoe de brand kon ontstaan en of er mogelijk sprake was van strafbare feiten. Verschillende onderzoeksrichtingen werden uitgelopen, maar uiteindelijk moest de conclusie worden getrokken dan de oorzaak van de brand niet bewezen kan worden.

Sil startte het onderzoek naar de brand in de Vondelbuurt. Zo ging hij onder andere bij buurtbewoners na wat zij gezien en gehoord hadden. Verschillende getuigen gaven aan dat er vuurwerk was afgestoken bij de kerk en dit werd ondersteund met beeldmateriaal dat de recherche verzamelde. ‘Al snel hadden we heel veel beelden verzameld. Dan heb ik het echt over meerdere gigabytes aan beelden. Zowel tijdens de brand, voor de brand, maar ook na de brand. Deze beelden zijn allemaal geanalyseerd. Ik heb ze, samen met collega’s uiteraard, allemaal bekeken. En op die beelden zie ik ook dat het vuurwerk tegen de kerktoren afketst. Dat stuurt je wel in een richting: is deze brand veroorzaakt door vuurwerk?’, legt Sil uit. Terwijl dit scenario verder onderzocht werd, richt hij zich ook op andere mogelijke aanwijzingen rond de oorzaak van de brand. Reactie TikTok ‘We kregen bijvoorbeeld een tip over een reactie op een video op TikTok. Daarbij zei iemand dat hij de brand in de Vondelkerk had aangestoken.’ Internetrechercheurs zochten het vervolgens verder uit. ‘Zij vorderden gegevens bij onder andere het social media platform. Uiteindelijk bleek de betrokken persoon niet woonachtig te zijn in Nederland en ook niet in Amsterdam op het moment van de brand. Hem konden we dus wegstrepen als potentiële verdachte’, vertelt Sil. Anonieme brief Tijdens het buurtonderzoek naar de brand sprak Sil met erg betrokken buurtbewoners. Zij gaven aan een anonieme brief te hebben ontvangen. In die brief werd een aantal studenten beschuldigd van het veroorzaken van de Vondelkerkbrand. Sil: ‘Deze brief heb ik natuurlijk ook gezien en gelezen. Het was een tamelijk poëtische brief. Maar goed, we namen het wel serieus. Ik ben dus de in de brief omschreven vluchtroute nagegaan en heb camerabeelden uitgekeken. Rondom de tijdstippen dat deze studenten gevlucht zouden zijn, heb ik niemand kunnen zien. Daarnaast heb ik een getuige gesproken van de locatie waar ze naartoe gevlucht zouden zijn en ook die gaf aan niemand gezien te hebben.’ De brief bracht Sil dus ook niet verder in de zoektocht naar de oorzaak van de brand en mogelijke verantwoordelijke(n) hiervoor. Nepnieuws In buitenlandse media en op social media ging ondertussen een verhaal rond dat de kerk in brand zou zijn gestoken door moslimjongeren al dan niet geholpen door extreemlinkse activisten. ‘Ik heb in het onderzoek geen enkele aanwijzing gevonden dat dit zo is. Wat mij betreft is dat een klassiek voorbeeld van nepnieuws of desinformatie’, aldus Sil. Open einde Waar in veel onderzoeken forensische sporen nieuwe aanknopingspunten bieden, bleek dat bij de Vondelkerkbrand niet het geval te zijn. Sil: ‘Door het verwoestende effect van de brand zijn letterlijk al die forensische sporen in vlammen opgegaan. Zelfs de metalen wijzers van de klok waren gesmolten.’ Dat maakt dat er geen met bewijs onderbouwd antwoord gegeven kan worden op de vraag hoe de brand precies is ontstaan.  ‘Tussen het afsteken van het vuurwerk, het afketsen tegen de toren en het ontstaan van de brand zit een kwartier tot twintig minuten. Dus in theorie zou er ook nog binnen op een andere manier brand zijn ontstaan. Er is alleen geen mogelijkheid om dat forensische te bewijzen.’ Technische sporen ontbreken dus in de zaak, aanvullende tactische sporen blijken er naar lang onderzoek ook niet te zijn. ‘Ja, dan loopt het uiteindelijk dood. Dat we het causaal verband juridisch gezien niet kunnen aantonen. En houdt het op’, sluit Sil af.


» Politie.nl






Foto's bij dit nieuwsbericht
Foto: 1Limburg
Foto: NOS
Foto: NU.nl
Foto: de Telegraaf